0.00 (0 głosów)

Ocena

ocena

Krzyżanów - dwór

Kategoria: Gmina Krzyżanów

Pierwsza wzmianka o wsi Krzyżanów pochodzi z 1377 r., kiedy to należała ona do rodu Krzyżanowskich, herbu Sulima. Pod koniec XVIII w. Krzyżanów był własnością Franciszki z Tarnowskich Suchorskiej. W 1796 r. majątek kupił Ignacy Krosnowski. Połowę Krzyżanowa odziedziczyła go po nim jego córka Józefa, żona Feliksa Kretkowskiego – senatora, kasztelana Królestwa Polskiego i generała Wojsk Polskich. Drugą połowę majątku Feliks odkupił w 1817 r. od Rafała Świętosławskiego. W 1811 r. Józefa zmarła, a Feliks odziedziczył cały majątek. Powtórnie ożenił się z Klementyną z Czarneckich. Po jego śmierci w 1822 r. cały majątek przeszedł na nieletniego syna, Włodzimierza Kretkowskiego. W 1835 r. Krzyżanów odkupił od niego na licytacji Franciszek Górski, który trzy lata później przekazał go synowi, Władysławowi. Ten w 1839 r. ożenił się z Emilią Prądzyńską. Niestety Władysław zadłużył majątek i w 1847 r. sprzedał go Jakubowi Rudnickiemu. W 1871 r. Krzyżanów zakupił Jan Krukowski, a trzy lata później odziedziczył go po nim jego syn, Cyryl Władysław Krukowski. Ten sprzedał go w 1879 r. Bronisławowi Ciunkiewiczowi. Kolejnym właścicielem majątku był Antoni Różycki, który zakupił go w 1898 r. w 1910 r. odkupił go Janusz Kłobski.


Dwór w Krzyżanowie zbudowano w II poł. XIX w. Około 1915 r. został on przebudowany i przeznaczony na Urząd Gminy. Jest to parterowy budynek na planie wydłużonego prostokąta, pokryty dachem dwuspadowym z blachy z niewielkimi naczółkami na krótkich bokach. Orientalnego charakteru dworowi nadaje jego elewacja frontowa, z centralnie umieszczonym ryzalitem. Jest on flankowany dwoma wejściami, ozdobionymi półkolumnami zwieńczonymi ośmiobocznymi głowicami. Dwór znajduje się w niewielkim, zachowanym fragmentarycznie parku. Dziś w budynku swoją siedzibę ma Urząd Gminy Krzyżanów.
 
Źródła:

  • Lesiak H., Szlakiem dworów regionu kutnowskiego, Kutno 2007, s. 237-240.
  • Lesiak H., Wieś i dwór w powiecie kutnowskim (zarys dziejów w XIX i I połowie XX wieku), część II, Kutno 2003, s. 76-79.
  • Skuza T., Glinda M., Kutno i region kutnowski, Kutno 2008, s. 94-96.
  • Wykaz zabytków wpisanych do rejestru zabytków nieruchomych woj. łódzkiego (stan na 01.05.2015 r.)

 

Zdjęcia:

  • wizytacja terenowa 17.07.2016 r.
Skład zespołu dworek, park, obora
Obiekt opisywany Dworek, Park
Stan zachowania Odrestaurowany
Zastosowanie Urząd Gminy Krzyżanów
Numer rejestru zabytków województwa łódzkiego 486
Organ wpisujący do rejestru zabytków Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Łodzi
Data wpisu do rejestru zabytków 09.04.1979

Lokalizacja

Krzyżanów 10, 99-314, Krzyżanów, Polska

Komentarze